donderdag 13 oktober 2016

Versterking team Conview Care

Vanaf 1 oktober is Martijn Zijlstra de nieuwe accountmanager bij Leertouwer binnen het team Conview Care. Er is veel animo voor de domotica-zorgoplossingen die Conview Care biedt. Met de komst van Zijlstra wil Conview Care haar slagkracht verhogen en soepel inspelen op de toenemende vraag vanuit de zorgmarkt.

“We zijn erg enthousiast over de komst van Martijn.” vertelt Jasper Coppes, themaspecialist Zorg & Technologie bij Leertouwer. “Na het winnen van de Smart Homes Award en een aantal zeer succesvolle implementaties merken we dat de vraag naar onze oplossing stijgt. Martijn is met zijn kennis van de zorgmarkt en zijn netwerk binnen de ouderenzorg de ideale aanvulling op het huidige team.”

Die kennis en ervaring heeft Zijlstra de afgelopen jaren opgedaan bij IQ Messenger waar hij aan de wieg heeft gestaan van het software platform. IQ Messenger en Conview Care werken intensief samen omdat dit softwareplatform één van de vaste elementen in de oplossingen van Conview Care is. Martijn Zijlstra: “Conview Care heeft vorig jaar de Smart Homes Award gewonnen dankzij een deskundig team waar ik mee samen heb gewerkt en waar ik me erg bij thuis voel. Ik zie in de praktijk dat er de komende jaren veel gaat veranderen in de ziekenhuizen en zorginstellingen. Ik kijk ernaar uit om met Conview Care een breed pallet aan oplossingen in te zetten die inspelen op de functionele behoefte van zorginstellingen. En dat doen we ook bij Conview Care op maat en merkonafhankelijk.”

Over Conview Care
Conview Care is een unieke domotica-oplossing van Leertouwer voor de zorg. De oplossing is volledig merkonafhankelijk én staat geheel ten dienste van het zorgproces. Het uitgangspunt van deze oplossing is de zorg, niet de techniek. De sleutel is simpel: gebruik technologie die past bij je zorgproces, gebaseerd op je zorgvisie. ‘Vitale zorg, flexibele technologie’ is daarom het motto. Leefcirkels, smart sensors, zorgalarmering en persoonsbeveiliging zorgen voor meer veiligheid, efficiëntere zorg en meer kwaliteit van leven voor cliënten.

Leer hier het artikel.


donderdag 28 januari 2016

Is iedereen nu merkonafhankelijk in de wereld van verpleegoproep?

Is iedereen nu merkonafhankelijk? Er zijn steeds meer leveranciers die hardware verkopen aan klanten onder de noemer "merkonafhankelijk". Vroeger bestond die term niet en nu is in ene iedereen dat, of zit er een addertje onder het gras?

Eigenschappen merkonafhankelijkheid op een rij;

  • Het dient een Software only oplossing te zijn.
  • Geen verdien model aan gekozen hardware op de software omgeving.
  • Geen verdien model aan nieuwe integraties.
  • Geen rechtstreekse verkoop naar eindklanten, zo voorkom je politieke discussies.
  • Software ontwikkelt vele malen snellen dan hardware.
  • Zorg proces staat werkelijk boven de zogenaamde hardware keuze.
  • Als hardware of merk het uitgangspunt is, zal het zorgproces afhankelijk zijn van dat merk.
  • Verkoop van concurrerende verpleegoproep systemen blijft gewoon bestaan, sterker nog je kunt nu systemen combineren en zo slimmere processen te bouwen.
  • De klant is met echte merkonafhankelijkheid in regie, zij bepalen wat de onderliggende systemen dienen te doen en niet de hardware leverancier.
  • Een kans voor huidige hardware leveranciers om slimme processen in de markt te zetten die normaal door concurrentie niet mogelijk of gewenst waren.
  • Klanten die merkonafhankelijkheid gebruiken in domotica weten niet eens welk merk hardware wordt gebruikt aangezien het zorg proces voorop staat los van merk.
  • RFI en RFP trajecten kunnen altijd met "JA" ingevuld worden, de vragen dienen ook anders te zijn.

Door de inzet van merkonafhankelijke zorg domotica kun je andere vragen stellen aan een leverancier;
  • Hoe realiseer je meer vrijheid en veiligheid.
  • Hoe borg je fixatie vrije zorg in je organisatie.
  • Kijken naar de situatie in plaats van weer in de kamer in gaan.
  • Techniek ten diensten van de zorg en alle functionaliteiten per cliënt door de zorgverlener zelf in te richten.
  • Gereed voor de nieuwe wet zorg en dwang, techniek dient te faciliteren in de wet
  • Hoe realiseer je meer privacy.
  • Hoe kunnen de cliënten beter slapen of hoe realiseer je extra slaapuren.
  • Hoe realiseer je meer rust in de nachtdienst.
  • Zijn er beschikbare onderzoeken en resultaten van de inzet van merkonafhankelijke zorg domotica. 
  • Hoe kunnen we verschillende processen die op één device binnen komen slimmer combineren los van systeem?
  • Hoe gaan we om met de Meldplicht Datalekken?

Dus als ik kies voor een hardware verkopende partij en de vraag stel of ze merkonafhankelijk zijn, zal het antwoord zijn `JA`...toch?

Al met al een hoop ontwikkelingen die zo wie ten alle tijden goed zijn voor de cliënt en medewerker. Deze dienen ook altijd centraal te staan, los van welk systeem ook, tenslotte verlenen zij zorg en techniek dient functioneel ten diensten te staan...






maandag 1 december 2014

Uber voor de zorg?

De zorg gaat veranderen steeds meer intensieve zorg nodig met minder personeel. Hiervoor zijn al veel oplossingen te bedenken die ik dagelijks bespreek met zorginstellingen. Hierbij is de boodschap eenvoudig; kijken op een smartphone wat er aan de hand is ipv luisteren of de kamer binnen gaan scheelt enorm op personele bezetting en verhoogt de veiligheid. De instellingen willen dit ook wel, maar de snelheid en interne belangen zorgen voor vertraging die niet genomen kan worden. Een simpel voorbeeld blijft het parkeer terrein van een instelling. Vaak zie je de invalide plaatsen bij de ingang, maar daar naast nog steeds de parkeerplaatsen van het bestuur...

De regie verschuift dan ook naar de consument zelf, en dat is wat Den Haag ook wil en gek genoeg vinden wij dat op zich ook niet heel erg. De zorg die ik krijg is namelijk 'regelgeving gebonden zorg', dit terwijl ik andere zorg wens en daar ook voor wil betalen als het mij meer oplevert.

Het verplaatsen van intramurale technologie naar extramurale omgeving is door vendor-lock-in niet goed mogelijk, alle producenten willen er mee aan de slag, zelfs producenten van AAL systemen gaan een consumenten product op de markt brengen die mij gaat vertellen dat mijn moederen minder actief is deze week... en heb ik een systeem draaien, maar veranderd mijn functionele wens, dan kan ik niet even een andere slim apparaat daarin combineren.

In 2015 gaat het helemaal los. Veel markt partijen zijn bezig een propositie te brengen om in te spelen op deze ontwikkelingen, en die moedig ik ook zeker aan. Kijk naar Uber en Lyft waarbij je binnen 4 minuten een luch via de taxi thuis bezorgt krijgt. Daarin schuilen wel valkuilen, de de-centrale platformen gestuurd door het sociale domein zorgt voor prijsdruk, op dit moment zijn dergelijk constructies tijdelijk, gezien de kwaliteit en opbrengsten voor medewerkers die zich aanbieden en de keten is complexer dat een lunch. Voor zorg is het mogelijk een 'Uber' constructie te realiseren, echter met één groot verschil; regie licht bij de mantel, zorgplicht blijft staan en diversiteit is groot. Is dit mogelijk? Ja, dit is mogelijk, maar niet voor veel spelers doordat ze niet de hele keten kunnen bedienen en ook niet de kennis hebben.

Innovatie in de zorg zal dan ook consumenten gedreven worden en het verdienmodel wordt plat geslagen. De vraag blijft wie zal gaan acteren qua regelgeving, normen en waarden. Alleen wij als consument gaan daar niet op wachten, want wij verwachten dat we zaken zelf moeten gaan regelen, maar verwachten nog wel een professioneel vangnet vanuit Den Haag.

15 maart 2017 kunnen we weer gaan kiezen wie er in Den Haag zitten en wie weet vinden wij tegen die tijd zaken weer anders en wordt Uber nauwelijks gebruikt na de verkoop van alle aandelen...







maandag 14 juli 2014

Wat moeten we nou (2)

Deel 2 van de miniserie over (de keuze voor) sociaal intranets, communities, apps en andere online ‘samenwerkingsplatforms’ gaat over IQ Messenger. Een merkonafhankelijk platform dat blokkades opheft tussen (merkgebonden) hardware. Het ‘knoopt’ achter de schermen de touwtjes aan elkaar. ‘t Versterkt de communicatie tussen de zorgmedewerkers, cliënten en mantelzorgers. Niet de apparatuur maar de gebruiker bepaalt de manier van werken. 

Lees het hele artikel op http://zorgmag.nl/2014/07/14/wat-moeten-we-nou-2/



maandag 19 augustus 2013

De ontwikkelingen in de zorg oplossingen gaan zo hard (?)

De ontwikkelingen gaan hard hoor je vaak zeggen over zorg oplossingen... Een uitspraak van leveranciers, want over de ongekend grote Vendor Lock-in die we in Nederland hebben wordt nauwelijks bericht.

Onlangs zeer veel gesprekken gevoerd met zorg instellingen en overheid. Alleen hebben ze een groot issue qua Vendor Lock-in. Hun uitspraak is dan ook, dat de ontwikkelingen juist niet hard gaan en dat het ons enorm veel geld kost. Dit klopt ook en de gebruikte technologieën op het gebied van alarmering, spraak, video communicatie in de zorg is nog steeds uit de jaren '80 en '90, propriëtair.

Zelfs de nieuwe generatie dienstverleners die in de markt stappen van de Regeling Zorg Infrastructuur zullen propriëtair aanbieden om op de zelfde manier business te genereren. Dat is op zich niet slecht als je als 'koper' dit ook wenst en vertrouwd. Maar veel instellingen beleven toch anders...

Dit komt door de ontwikkeling van markt generieke producten als Smartphones en Tablets. Deze slimme apparaten kunnen nu eenmaal veel meer dan de 'zorg toestellen'. En ook hier geld dat een propriëtaire oplossing op de slimme toestellen niet de wens zal zijn. De nieuwe generatie accepteert dit gewoon niet meer. Zij willen zelf bepalen welke grenzen er zijn in het zorg proces en niet de Vendor.

Een anders fenomeen dat zorgt voor deze verandering is video. Video komt voornamelijk naar boven vanwege gebruik Regeling zorg Infrastructuur, echter intramuraal zijn de winsten die behaald kunnen in het zorg proces met video enorm, dankzij de markt generieke Smartphones en Tablets. Veel vragen over video worden nog steeds gesteld in het kader van de Regeling Zorg Infrastructuur, maar gaan uitsluitend over video en niet over de volgende stap, preventie. De zorginstelling dient elke willekeurige vraag te kunnen stellen aan een Tablet gebruikers (dicht bij klant). Hoe voelt u zich? Wat is uw bloeddruk? Gaat u vandaag nog op pad?.... etc. Om zo trends te zien... Video is in de regel erg goed, maar het zorgproces optimaliseren betekend zeer laagdrempelig automatiseren zonder vendor-lock...

Een ander fenomeen in de extramuralisering (los van het feit of die nu echt gaat komen). Personeel intramuraal die alarmering en video gebruiken in het zorg proces kunnen net zo goed extramuraal werken. Dit is een andere benadering die door techniek-vrijheid mogelijk wordt en enorm veel kosten kan besparen.

Een stap verder is zorg alarmering, bewaking en communicatie in huis bij de cliënt. De intelligentie niet bij de zorginstelling maar bij de cliënt onderbrengen. Net als de ontwikkelingen van decentraal internet, energie (zonnepanelen), waterstof auto voor de deur, etc... Die ontwikkelingen zullen waarschijnlijk in een dergelijke vorm gaan komen...

Al met al heel veel ontwikkelingen volgens velen, of toch niet?

maandag 1 juli 2013

Zorg communicatie 2018

Google Glass in ZorgHoe zit de zorg communicatie er uit in 2018? Voor velen een gemakkelijke vraag. Een aantal voorbeelden. Iedereen heeft een tablet waarop video communicatie aanwezig is aangezien de Regeling Zorg infrastructuur zijn werk heeft gedaan tegen die tijd. Dit betekend dat we bellen met een zorgverlener en de buurvrouw handelingen verricht... Een andere variant is via de TV of andere PC-achtig apparaat waarop ook video aanwezig is... Is dit allemaal mogelijk vanuit een netwerk gedachte? Ja, alle providers als UPC en Ziggo verhogen de bandbreedte en in 2018 heeft iedereen meer bandbreedte voor de zelfde prijs... Wordt alles video of worden de nieuwe technieken gebruikt als Google Glass? En doen wij niet moeilijk over het feit dat de camera altijd aan staat. Dus de arts kijkt naar mij, wil ik dat nog wel... heel veel vragen...

We moeten helaas in de huidige ontwikkelingen meer terug gaan in tijd. We zijn privé gewend met alles te kunnen communiceren met iedereen dankzij IP techniek, ook wel internet genoemd. In de zorg is dat toch anders. We zijn gewend met robuust, degelijk, betrouwbaar, uniek, meetbaar... en verantwoordelijk. Is dat nog wel noodzakelijk in deze tijd, privé hebben we toch ook een smartphone? Een producent die claimt open IP te bieden waarop je alleen hun apparaten kunt aansluiten kan in 2018 niet meer. Laat staan dat je je bestaande zorgalarmering bewaakt laat alarmeren op Facebook (!). Tja, je wil er niet aan denken, of juist wel, want onze kinderen communiceren nou eenmaal zo en we willen (volgens velen) steeds meer hulp van sociale netwerken... vanuit een sociaal oogpunt of als kostenbesparing.

In 2018 heeft de ICT afdeling een andere rol. WhatsApp is ook een ICT dienst van 35 man, faciliteren aan 250 miljoen mensen. Dat kan ook omdat het gewoon simpel is en puur IP. Je kunt je de vraag stellen waarom een grote instelling zo veel mensen nodig heeft voor een paar duizend cliënten... Nog sterker, waarom geen WhatsApp gedachte voor je eigen instelling? Klinkt natuurlijk holistisch, maar ik merk in de praktijk dat als je alle communicatie in de zorg volledig naar IP zet en werkelijk open houdt, dat je heel eenvoudig zelf de zaken kunt regelen en bewaken en niet een 'merk'. WhatsApp is voor mensen ook geen merk, gewoon een dienst die we vertrouwen omdat iedereen het gebruikt...

Microsoft Lync heeft ook een stap genomen naar die richting. Skype wordt de interconnectie tussen bedrijven en consument. We zijn gewend te Skypen naar oma, waarom niet naar het reisbureau? Daarbij is de propositie van Microsoft Lync gewoon op any device, dus ook Apple en Android. Ze moeten wel, ander ziet de consument (die ook klant is) je hele oplossing niet eens... any-to-any.


In 2018 zal de communicatie in de zorg gaan veranderen echter iedereen in eigen tempo. Belangen zijn er genetisch altijd bij Nederlanders, dus de ideale wereld zal er niet komen, maar we moeten wel wakker worden, want als onze generatie oud wordt en hulp nodig heeft zit ik niet te wachten op een telefoontje op mijn vast lijn, want die heb ik niet.

Martijn Zijlstra


donderdag 4 april 2013

(Ont)zorgen met ICT

De leverancier zegt: “Wij willen u als zorgorganisatie graag ontzorgen”. De zorgorganisatie zegt: “Dat hoeft niet, want wij willen juist zorgen”. Waar gaat het mis?

De generatiekloof:
We hebben zelf een iPad, smart tv, Android smartphone, oude gsm met sms, apps, Skype, WhatsApp en Facebook thuis. Sinds een jaar bellen we met Skype naar onze ouders. Dit werkt echter niet altijd goed vanwege een oude pc en een lage verbindingssnelheid… Een ander apparaat hebben ze niet, want ze zien daar geen voordeel in en het kost een hoop geld. Nu ben ik nog te jong om gebruik te maken van extramurale zorg, maar ik heb waarschijnlijk andere wensen dan mijn ouders. Nog sterker, ik installeer gewoon een app van een zorgverlener op mijn eigen iPad. Hiermee krijg ik zorgalarmering, lokale zorgdiensten zoals apotheek en huisarts en telemedicine, maar ook gratis videobellen en Facebooken met mijn kinderen…

De ICT-kloof:
Als we ouder worden, zijn we stellig van mening dat we alles zelf heel goed kunnen. We kijken altijd naar onze basisprincipes. Dit zou ook moeten gelden in de ICT-wereld, terug naar de basis. Eén issue: ICT denkt vanuit een netwerkomgeving en niet vanuit een spraak-, beeld- en alarmeringomgeving. Telecommunicatie veranderde van STM1, ATM, Frame Relay, POTS, ISDN, PSTN… naar onder andere SIP (Session Internet Protocol) en dat gaat gewoon over het ICT-netwerk. Alle zorgcommunicatie gaat dus via ICT. Maar als ik aan een ICT’er vraag hoe je SIP-cliënt op een zusteroproep moet programmeren, in combinatie met ESPA, dan wordt het best lastig. Aangezien SIP de open standaard is, ben je ook merkonafhankelijk. Dit laatste is niet te voorkomen, aangezien we als consument gewend zijn zelf te bepalen welk apparaat we gebruiken. Dus ik download de zorgapp van een dienstverlener en klaar! Maar anno 2013 lukt mij het niet een dergelijke app te vinden…

Vendor lock:
In de traditionele wereld van hardware en software bepaalt het ‘merk’ de mogelijkheden van zorgcommunicatie. Iets wat vreemd is, aangezien er in de zorg geen verzuiling meer is tussen merk en consument. Ook is er geen onderscheid tussen intra- en extramurale zorg. Het doorbreken van de vendor lock en het weghalen van de verzuiling is een directe bedreiging voor de traditionele leveranciers. Wel zal de markt onbewust dit willen, want wij willen gewoon die app downloaden, ongeacht van welk type apparaat.

Realiteit:
Aangezien we met elkaar willen praten en elkaar kunnen zien, is de basis SIP H.264. Dit is realtime data, maar heeft het verregaande consequenties voor ICT? Niet veel ICT-leveranciers hebben het goed onder de knie, die van A tot Z kunnen bouwen, van zusteroproep tot video op Smartphone of bedienpost in combinatie met locatie bepaling en bijvoorbeeld Facebook-integratie. Indien een leverancier zegt dat ze dit standaard op de plank hebben liggen, goed doorvragen…

Beleid:
Ik was onlangs bij een presentatie van het Ministerie van VWS over innovatie in de zorg. Tot mijn verbazing gaat dit over organiseren, beleid, doelstelling, speerpunt en veel meer grijze gebieden. Geen enkel woord over techniek en cliënt. Nog sterker, de beleidsmaker curatieve zorg te VWS moest de trein halen en kon geen antwoorden meer geven… Gelukkig hebben we nog de EU. Mevrouw Kroes is helder in beleid en stelt gewoon middelen beschikbaar. Hopelijk krijgt zij de kans Nederland als koploper in de zorg infrastructuur te positioneren, want die kans is er! Het wordt een hoofdpijndossier genoemd, maar eigenlijk is het moment daar. Dus ICT, Facilitair, Zorg, Domotica, Cluster, I&A Managers: laat de trein maar zitten en pak de kans om zelf levensloopbestendige diensten aan te bieden.

donderdag 7 maart 2013

Business Case Thuiszorg: Gratis! (?)

Een werkelijke hoofdpijn dossier in de zorg. Maar is het wel een hoofdpijn dossier? Een manager bij een zorg koploper zei deze week tegen mij:

"Extramurale zorg wordt sociale zorg waarbij leveranciers, dienstverlener en familie eenvoudig en intuïtief ‘verbonden’ moeten zijn om de zorgbehoefte te kunnen beantwoorden in de toekomst. Dit is eenvoudige business case, echter past het niet in het traditioneel denken bij bestuurders. Maar we moeten wel." 

Dit klopt helemaal naar mijn idee. Maar hoe maak je de case eenvoudig. 


  • Ten eerste dien je het als een business case te zien, wat soms al lastig is. 
  • Daarbij dien je merk onafhankelijk te worden qua technologie en apparatuur.
  • Traditionele hardware leveranciers sturen de klant, terwijl de cliënt stuurt.
  • Maak gebruik van spraak, video, keuze lijsten, invulvelden. Eenvoudig houden.
  • Je huidige leveranciers die diensten intern aanbieden, ook extern aanbieden. 
  • Nieuwe leveranciers die heel graag de zorg doelgroep wil bereiken ook diensten laten aanbieden. Bijvoorbeeld:
    • Taxi,zij willen graag betalen voor circa 500 nieuwe klanten per instelling.
    • Verzekeraar,willen heel graag zaken aanbieden.
    • Huisarts, automatisch inplannen van afspraak.
    • Maaltijd service, automatisch bestelling doorgeven met keuzelijst.
    • Week aanbieding van een buurt winkel,zoals vroeger de melkboer.
    • De Leesmap, aanbieding, abonnementen.
    • Melding SRV wagen, in de buurt, tijden, reminder, aanbieding.
    • Regulieren medicijnen van de apotheek, bestellen, controleren ja/nee ingenomen.
    • Etc.
  • Sociale netwerken toevoegen aan de zorg- en alarm communicatie.
    • Facebook berichten en updates van familie.
    • Calamiteiten meldingen naar familie
  • Gaming voor tijdbesteding en interactie in buurt en familie, ook meetbaar.
  • Zorg registratie, automatiseren is eenvoudig en levert direct minder declaraties op.
  • Etc.

Nu heb ik met de directie van een Taxibedrijf gesproken en stelde de vraag hoeveel zij willen meebetalen voor 500 extra klanten? Dat was een eenvoudig antwoord. 
Zorgverzekering biedt ik feitelijke zorg registratie aan, geen mapjes, Excel sheets, maar direct in het patiënten dossier. Ja graag. De Leesmap had het al zo moeilijk. Nu staan ze te trappelen.

Het is mij duidelijk en berekenbaar, je kunt heel veel diensten van derden aanbieden om extramuraal nauwelijks kosten te maken. Een community creëren tussen generaties, waar iedereen sociaal economisch vrolijk van wordt.

Dus nu ga ik de SRV man bellen of hij een icoon, pop-up of bestellijst wil hebben op het extramurale bedien scherm.



vrijdag 15 februari 2013

Afstand zorgverlener en techniek

Onlangs vroeg iemand aan mij waarom heb jij een oude Ericsson T29s gekocht, dat doet toch niemand. Klopt, maar als je verder doorgraaft zie je dat mensen die smartphones net als een computer ervaren en 'bellen' best lastig kan zijn. Bij mij is het zo dat als mijn 'nieuwe' Ericcsson over gaat met die ouderwetse toon ik echt weet dat het privé belangrijk is, anders krijg ik wel een WhatsApp bericht op de zakelijke smartphone. Met andere woorden mensen hebben de eigenschap nieuwe technologie vanzelfsprekend te accepteren zonder er echt over na te denken welke gevolgen er zijn.

In de zorg is het niet anders. De zorgverlener kan een jonge man zijn die zelf een smartphone heeft en geen raad weet met een DECT toestel met toetsen. Een aardige dame op leeftijd die met plezier mensen helpt was een pieper gewend, laat staan een smartphone.

Nu doet de iPad (redelijk dicht getimmerde omgeving) zijn intrede bij Management lagen die dergelijke zaken belangrijk vinden. Dat is op zich prima, want het elektronisch patiënten dossier bij de hand hebben is gewoon handig. Nu moet men er wel mee kunnen werken.

Een wildgroei van devices, echter in de aankoop van dergelijke oplossingen gebruikt men een 'standaard' oplossing waar men mee moet gaan werken. Dus ken je alleen één systeem, dan moet je nu iets anders gaan gebruiken. Voor de medewerken is het vaak onduidelijk welk voordeel er wordt behaald in de manier van werken. Dit verdient meer aandacht in de zorg. Iedereen op de werkvloer heeft niet het zelfde kennis niveau.

De vraag is zou het niet handig zijn bestaande techniek te gaan combineren met nieuwe techniek. Dus iemand die alleen reageert op een DECT piepgeluid laat je die gewoon gebruiken, maar als de ploegendienst veranderd en iemand wil gewoon met een iPad inclusief video gaan werken moet dat ook kunnen. Zo worden zorg medewerkers ontzorgd en voelen ze zicht op hun gemak, 'we houden rekening met je'. Daarbij motiveren mensen elkaar door het te laten zien, een leidinggevende kan je een hoop vertellen, maar als je beste collega echt helemaal blij is met de smartphone met video waarop hij de cliënt kan zien en mee kan praten, dat geeft meer vertrouwen.

De afstand tussen techniek en medewerker is enorm. Je zou verwachten dat de techniek baadt heeft om direct op de medewerker te zitten om betere afstemming te krijgen en dus betere verkoop van spullen. Nu blijkt dat de afstand in de praktijk geen mm is maar soms een km is. De oorzaak kan belang zijn, maar de vraag is of dit ten goede komt van de zorg. Laat ik eerst een hele dag op de vloer mee draaien bij een verzorgingstehuis en het zelf ervaren...



donderdag 24 januari 2013

Zusteroproep van de Blokker

Onlangs had ik een zeer prettige presentatie over alarmering systemen intramuraal waarbij een aantal zaken bij mij bleven hangen, onder andere 'any-to-any'. De betekenis daarvan leek mij duidelijk, zo van 'nou dat is mooi'. Echter had ik onlangs een prettige discussie met een bestuursvoorzitter van een zorginstelling die intramuraal en extramurale diensten aanbiedt. De meneer zei tegen mij: 'Waarom kosten die systemen altijd zoveel geld bij een leverancier, we moeten tenslotte de kosten drukken gezien de vergrijzing. De techniek is nu toch wel zo ver dat het allemaal standaard is. Waarom halen we het niet bij de Blokker?'

Toen ging er bij mij wel een lampje branden, want waarom halen we het niet bij de Blokker? Een zuster oproep kastje kost al snel tussen de 150 en 250 euro, dat is toch wel bizar veel geld voor de functionaliteiten die al zo lang bestaan. Dat kan ook wel anders, maar je moet het even weten. Het economisch model moet je veranderen, randapparatuur is een ondergeschikte en doet alleen maar domme dingen (die wel hard nodig zijn). Centraliseren was het toverwoord van telecom en telefooncentrales, maar dat is eigenlijk ook al gemeengoed en redelijk eenvoudig geworden. Mobiel is mobiel, en zolang bonussen bestaan zal de integratie niet sneller van lopen. Zuster oproep systemen intra- of extramuraal zijn zelfstandig en communiceren alleen met hun eigen merk en hebben een hardware belang, die tijd hebben we toch ook wel gehad. Dit bevestigd dan ook de opmerking van de bestuursvoorzitter: Waarom halen we het niet bij de Blokker?




dinsdag 15 januari 2013

Open Hosted Care komt er aan in 2013

Het gaat toch gebeuren. Open Hosted Care komt er aan. De bestaand technologie wordt ingehaald door de nieuwe generatie die de stap neemt. De stap is eigenlijk heel eenvoudig maar soms lastig te verworden, want wat betekend Hosted Care nu?

Open Hosted Care betekent:


  1. Alle bestaande verpleegoproep gerelateerde systemen dienen gekoppeld te kunnen worden, denk aan Ascom, Verkerk, CareTech, Tunstall, CLB, Polycom, Bosch, KNX, Niko, en vele andere varianten.
  2. Alle bestaande technische protocollen dienen ondersteund te worden, denk aan ESPA 444, Piepers, Analoog DECT,  Spraak- luisterverbindingen opbouw met DTMF, ISDN, PSTN, GSM, etc.
  3. Nieuwe technieken en protocollen toevoegen, IP DECT, Bluetooth, Wifi, Private GSM, Apps, iPad, iPhone, NFC, SIP, H.264 (Video), XML, etc.
  4. Bestaande standaarden en protocollen en nieuwe samenvoegen in één omgeving met als voorwaarde alles om te zetten naar IP om zo software matig alle intelligentie van diverse systemen op één omgeving te krijgen.
  5. Merk onafhankelijk, Hosted Care maakt het mogelijk zelf te bepalen welk apparaat met specifieke eigenschappen je gaat inzetten voor het type zorg.
  6. De meest gebruikersvriendelijke GUI (interface) aan te bieden vanuit de IP omgeving.

Doordat men alle bestaande en nieuwe domeinen en de intelligentie in samen brengt in een IP omgeving krijg je Hosted Care.

Voorbeeld; 
Zorg instelling gebruikt verschillende VOS (Verpleegoproepsysteem) systemen over meerdere locatie en kijkt naar extramurale zorg alarmering. Traditioneel komt men terecht bij bestaande leveranciers die hun eigen 'open' omgeving hebben. Dit betekend dure servers, met vervangen van oproepkastjes en voor extramuraal weet men het nog niet helemaal, alleen alarm, of ook video... Bij extramuraal heb je ook nog de urenregistratie van de ambulante medewerker, zit dat ook bij de huidige leverancier? Waarschijnlijk niet, natuurlijk is het mogelijk, maar dat wordt een dure grap, het geen niet de bedoeling was.

Open Hosted Care heeft een heel ander uitgangspunt. In de basis kan ik alle aansluiten, indien nodig kan ik slimme functie toevoegen, en ik moet elk ander middel, intra- of extramuraal kunnen inzetten. Dus een NFC sticker plakken op de woning en de mantelzorg medewerker meldt zich aan. In de auto legt de verzorger het toestel op de sticker zodat het systeem weet waar ze is. Is ze er niet dan kunnen er verschillende zaken worden gedaan, een alarm opbouw naar de meldkamer, of een spreekluisterverbinding opzetten en zelf video. Echter intramuraal gebruikt men oude technieken, die kunnen gewoon gekoppeld worden. Maar men wil graag dat de dichtstbijzijnde zorgverlener naar de alarmoproep gaat, en dat kon niet met de oude DECT of pieper. Er is wel een Wifi netwerk beschikbaar? Prima, dan ga ge over op het Wifi netwerk waarbij plaatsbepaling wel mogelijk is. Of toch liever met Private GSM of andere netwerktechnieken, het moet allemaal mogelijk zijn. Daarbij is het zo dat je altijd met die licenties zit... In een Open Hosted Care omgeving dienen licenties 'uitwisselbaar' te zijn, dus ik gebruik nu 50 DECT toestellen en ik wil deze migreren naar een iPhone met App, dan moet dat gewoon kunnen, los van merk en leverancier.

Er zijn nauwelijks partijen in Nederland die dit allemaal goed onder de knie hebben, de gevestigde orde zoals Ascom, CLB, Verkerk, etc,  doen echt hun best hier mee om te gaan, echter hebben zij als doel hardware te verkopen en geen software. Andere partijen als IQ Messenger hebben het wel de mogelijkheid gegeven om verder te gaan in een open omgeving. Open Hosted Care wordt in 2013 de nieuwste trend gezien de besparingen die gewenst zijn en de flexibiliteit die men wil van zijn/haar leverancier.



NFC techniek bij AH.



 NFC stickers op een rol


maandag 7 januari 2013

Waar op te letten bij intra- en extramurale zorg investeringen

Voor veel zorg instellingen is het van belang de juiste investering te doen in een zorg alarmeringssysteem die past bij de toekomstige vraag van instellingen en cliënten. Hierbij dienen intramurale en extramurale zorgvraag en belangen samen te komen. Dit kan wel eens lastig worden aangezien de doelstellingen anders zijn en de meestal techniek te gesloten is. De ontwikkelingen volgen is cruciaal voor zowel Zorghoofd, Facilitair en ICT ook al spreekt men niet altijd de zelfde 'taal'. Managers worden overspoelt met termen als IP, IPDECT, Private GSM, WiFi, Private Mobile Radio, ESPA, SMS, CarePhone, Dwaaldetectie, Video, SmartApps, BYOD, Positionering, Zusteroproep, NEN2575, etc...


Wat is nu de situatie van de huidige markt:



• Veel verschillende producenten/aanbieders
• Niet of nauwelijks standaardisatie van systemen
• Producenten zijn gericht op verkoop van hardware
• Verouderde technologie

• Geen intentie tot integratie en samenwerking
• Geen gecentraliseerd management en bewaking

• Omarming van Video, IP- en conventionele technologie
• Eenvoudig grafisch gecentraliseerd beheer 
• Geschikt voor 'any device' voor alarm oproep en alarm afmelding
• Flexibel beprijzing



Waar dien je rekening mee te houden qua investering:

• Volledig IP gebaseerd
Geen merk/producent voorkeur, werkelijk open

 Alle product/merk integraties zijn mogelijk


Dus terug naar het begin. Wat hebben we nu per locatie, wat moet 'blijven', hoe willen we zorg inrichten, hoe gaan we zorg op afstand inzetten, en waar willen we naartoe ongeacht van techniek en apparaat.


Heel veel vragen die wel beantwoord kunnen worden. De eerste zin bij een pakket van eisen begint met  'keep it simple'...






woensdag 2 januari 2013

Nieuwe beheerapplicatie IQ Messenger met drag & drop interface

IQ Messenger is hét alles-in-een IP-platform voor communicatie; alarmering en escalatie binnen de zorg. Eindelijk komen verpleegoproep; dwaaldetectie; uitluisteren; rapportage; extramurale zorg en persoonlijke alarmering in één oplossing samen. Met de ontwikkeling van de IQ Manager beheerapplicatie wordt beheer nu wel heel eenvoudig. Geen enkel ander platform is erin geslaagd een dergelijk eenvoudig en volledig flexibele grafische beheerapplicatie voor alle systemen te ontwikkelen. Middels drag & drop iconen op het scherm plaatsen, met lijntjes verbinden en klaar.  Meer informatie op te vragen bij de producent IQ Messenger


woensdag 23 mei 2012

ICT in de Cloud voorbereid voor Zorg op afstand?

ICT in de Cloud voorbereid voor Zorg op afstand?

Veel zorgorganisaties zijn de back-office systemen aan het migreren naar de Cloud of willen dit gaan doen op eigen locatie of in datacentrum. In hoeverre wordt er rekening gehouden met Zorg in de toekomst? Zorg dient met minder personeel ondersteund worden. Extramurale zorg neemt snel toe. Zorg instellingen kijken veel naar oplossingen die gebruik maken van video om bewoners gerust te stellen dat de ambulante zorg medewerker hun kan zien en zij de medewerkers. De verpersoonlijking van zorg met nieuwe middelen worden de vraagstukken. Hosted Care valt in dezelfde werkwijze. Nu alleen die video. Dat is een aparte wereld, bestaande leveranciers van traditionele zusteroproep systemen kennen dit in een gesloten omgeving, op locatie. Extramurale zorg is extern. Stel je gebruikt een Terminal Server omgeving voor de meeste back-office applicaties zodat ambulante medewerkers op afstand hier bij kunnen komen en je wil video gaan integreren dan loop je vast. Dit geldt ook voor volledig outsourced omgevingen, daar ben je gebonden aan de mogelijkheden van de aanbieders die hosted ICT bieden, vaak een gesloten platform. ICT afdelingen zullen moeten kijken naar een open en schaalbaar platform waar video, chat en elk ander specifiek protocol voor nodig is. ICT in de Cloud, is het voorbereid voor Zorg op afstand?





donderdag 3 mei 2012

Ontwikkelingen in zuster oproep

De ontwikkelingen in de Zorg gaan snel, echter zie je dat de zorgverlener het niet bij kunnen houden. De nieuwe zuster oproep systemen kunnen steeds meer, maar is het wel nodig?

In de toekomst gaan verpleegtehuizen alleen PG en PG+ doen, overige zorg gaat via thuis zorg en dus op afstand. Ervaring leert dat het simpel moet blijven voor verzorgend personeel, geen fratsen. Dit betekend een beweging detector en deur alarm. Hiervoor heb je geen zuster oproep systeem nodig die veel geld kost. Melding op DECT als oproep, bij beantwoording vervalt het alarm. Geen spreek luister verbinding. De mensen schrikken zich rot als ze iemand horen praten uit een kastje aan de muur. Scheelt ook een hoop geld. Koppelen op bestaande telefonie en DECT is geen probleem want we hebben het over standaard telefonie.

Thuiszorg maak je de zuster oproep hybride, zowel analoog, IP en GSM en kan op afstand geprogrammeerd worden. Bestaan die? Ja. Sleutel beheer ook op afstand. Hiervoor heb je allemaal geen complete zuster oproep installaties nodig met complexe servers en dichtgetimmerde licenties. Zusters kunnen er mee werken. Wel als voorwaarden stellen dat de het een open systeem is waarop alle type informatie aangesloten kan worden zodat je in de toekomst zaken als zorg registratie voor verzekeraars kunt aansluiten in het zorg proces...




woensdag 2 mei 2012

Toverwoord Domotica en Hosted Care


Domotica en Hosted Care

Directeur van system integrator Telematch, ziet dat de zorg zich steeds vaker buiten de muren van de zorginstelling afspeelt. Hij benadrukt echter vooral de kosten die dat met zich meebrengt. “Komende jaren zal de zorgsector de focus hebben liggen op besparingen. Ze zullen zo lang mogelijk met hun bestaande apparatuur willen werken. ” Hoewel hij verwacht dat de markt voor domotica snel zal groeien, ziet hij dat er momenteel nog weinig gebruik van wordt gemaakt. “Bij de inzet van domotica moet je wegen hoever je daarin wilt gaan. Los je de zorgvraag met domotica systemen op of zet je meer mensen aan het bed? Het inrichten van een zorgunit met domotica is behoorlijk duur en het is maar de vraag of je die kosten eruit haalt.” Hij verwacht daarom dat domotica oplossingen gefaseerd en toetsbaar door de zorginstellingen ingezet gaan worden. Dat gaat het best middels het afnemen van hosted diensten. “Ik denk dat de instellingen domotica naast de bestaande apparatuur gaan inzetten en bij iedere afschrijving de rol van domotica gaan overwegen. Door gebruik te maken van de schaalbaarheid van hosted diensten, is die geleidelijke overgang eenvoudiger toe te passen.

Je had al hosted VoIP, je krijgt nu hosted Care.” Een oplossing die hij bijvoorbeeld kansrijk acht is een open alarmserver op basis van mobiele applicaties. Een dergelijke server is koppelbaar op alle bestaande zorg oplossingsystemen. Wanneer het alarmsignaal gegeven wordt, wordt dit doorgeschakeld
naar de mobiele telefoon van de medewerker die dan dienst heeft. De zekerheid dat het alarm wordt opgepikt, verkrijgt men door de alarmoproep door te schakelen naar een tweede persoon. De oproep wordt net zo lang doorgeschakeld totdat de zorgvraag is afgehandeld. Door gebruik te maken van applicaties kan de instelling toe met zijn bestaande telefoons en kan zelfs gebruik gemaakt worden van een BYOD-programma. Hij benadrukt dat je bij het opzetten van een langlopend project partners nodig hebt. “Je kunt eenvoudig niet overal zelf expertise in hebben. Nederland is het land met het grootste aantal zusteroproepsystemen in de wereld. Dat betekent dat er echt veel  gepionierd wordt op dit gebied en veel bedrijven met dezelfde problemen bezig zijn. Dat is verspilde energie. Wanneer je met partners werkt, geef je de zorginstellingen ook garanties met betrekking tot de continuïteit in de dienstverlening. Ze zijn vooral op zoek naar zekerheid. Met gerenommeerde namen aan je zijde kun je die zekerheid bieden.”



woensdag 25 april 2012

Eenvoudige alarmering voor kleinschalig zorghuis

Steeds meer initiatieven ontstaan om kleinschalige zorghuis te bouwen met persoonlijke zorg die ook betaalbaar is. De vraag groeit en steeds meer 'ondernemers' zien kansen om hun persoonlijke doelstellingen voor ouderen te verwezenlijken.

Echter de eenvoud van zorg alarmering van kleinschalig wonen is niet eenvoudig. Veel leveranciers bieden complexe bediening als touchscreen waarmee je de gordijnen ook kunt open. De vraag is eerst welk type zorg ga je verlenen. Bij kleinschalig wonen is dit in de regel PG met persoonlijke zorg. Kleinschalig wonen wordt  de trend, kleine initiatieven ontstaan die voor relatief lage kosten goede persoonlijke zorg kunnen verlenen. Maar lopen tegen hoge investeringen voor infrastructuur en hulpmiddelen om de zorg de waarborgen. Tevens is de kennis veelal niet aanwezig om de juiste faciliteiten te selecteren omdat het initiatief uit een persoonlijke hoek komt. Hier kunnen de standaard leveranciers niet mee uit de voeten aangezien de omgeving eigenlijk te klein is voor hun pakket. Daarbij is de focus op grote omgevingen omdat daar meer valt te verdienen. Wat is nu de oplossing. Terug naar het begin.

Het enige wat nodig is bij kleinschalig wonen blijkt alarmering met medaillon, bewegingsmelder en deur verklikker met melding op DECT. Deze oplossing moet werken zonder 'alarmserver' of 'meldbank' aangezien die al snel 15.000 euro kost. Gebouwen worden meestal eerst neergezet zonder rekening te houden met de zuster oproep omgeving qua bekabeling, dus wil je het liefst draadloos. Dan komt er ook toegang bij kijken, hoe doe je dat. Hou het zo simpel mogelijk.

Voor kleinschalig wonen initiatieven is een kant en klaar oplossing gewenst die eenvoudig is te plaatsen en ook eenvoudig werkt waardoor goedkoper. Geen VoIP, SMS, TEXT berichten, Polsbandjes, Dwaaldetectie, GPS locaties, Gordijnbesturing en al dat soort zaken. Nee gewoon simpel, betrouwbaar en goedkoop waar iedereen mee overweg kan en begrijpt.

Bron: Zorg Concept Kleinschalig Wonen Telematch




vrijdag 9 maart 2012

De NEN normering wordt steeds belangrijker voor de Zorg


De NEN normering wordt steeds belangrijker voor de Zorg. Voorkom kritische gebeurtenissen. Kies voor een toekomstbestendig beheersysteem om uw IT en Telecommunicatie binnen de nieuwe NEN normering te waarborgen.

MobiCall berichten- en alarmserver is een nieuw beheersysteem om uw telecommunicatie en IT te waarborgen. Geïntegreerd met mobiliteitsoplossingen zoals IP-DECT biedt Telematch met de Mobicall berichten- en alarmserver zorgorganisaties belangrijke additionele functionaliteit en zekerheid inzake bedrijfskritische communicatie systemen.

Mobicall is ontworpen voor aansluiting op een breed scala van externe toepassingen zoals semafoonsystemen, verpleegoproepsystemen, medische alarmering, brand-alarm en publieke alarmsystemen, gebouwbeheer en workflow systemen.

"De eisen die vandaag de dag gesteld worden met betrekking tot tijdige reactie op kritieke gebeurtenissen vereisen real-time terugkoppeling, hoge kwaliteit van spraakoproepen en prioritisering van informatie", legt Georges Brigati van Mobicall uit.

Met de verdere integratie van communicatietoepassingen in bedrijfsprocessen, stijgt het aantal bedrijfskritische applicaties aanzienlijk. In veel sectoren stijgt het aantal gebruikte IT-systemen jaar op jaar, waarbij veelal elke extra applicatie zijn eigen set van gegevens, rapporten, meldingen en alarmberichten toevoegt.
Georges Brigati : "Vooral voor alarmmeldingen is de uitdaging hoe je al deze informatie in het juiste formaat op het juiste moment aan de juiste personen kunt aanbieden. De geïntegreerde oplossingen van NEC met MobiCall bieden uitkomst  door het ondersteunen van alarmmeldingen, noodoproepen, lokalisering, mobilisatie en evacuatie, waarbij de veiligheid van medewerkers, klanten, gasten of patiënten sterk verhoogd wordt.”

woensdag 15 februari 2012

Schetsen voor een routekaart naar MVO in de Zorgsector


MVO in de Zorg loont.

Veel bedrijfstakken en organisaties zijn al op weg het begrip duurzaamheid of MVO toe te passen. Ook voor de zorg loont het. Het idee dat maatschappelijk verantwoorde en duurzame zorg duur is, is een flinke misvatting. Als dat zo zou zijn was MVO voor veel beursgenoteerde bedrijven niet dé standaard voor de bedrijfsvoering in de 21 eeuw geworden. Het levert winst op, voor bedrijf, medewerkers en maatschappij.

Zorginstellingen zijn geen profit-instellingen. Zorginstellingen hebben de gezondheid en het
welzijn van hun patiënten als corebusiness. Profit in de zorg is dan ook een lastig onderwerp.
Als Profit echter voor doelmatig en efficiënt financieel management staat dan is het zeker in
tijden van bezuinigingen van vitaal belang voor een duurzame bedrijfsvoering.
In deze rapportage zijn we er dan ook vanaf het begin van uit gegaan dat alle duurzaamheidinitiatieven
op termijn minimaal geen financieel verlies en bij voorkeur financieel voordeel opleveren.
Uit een aantal ‘best practices’ blijkt ook duidelijk dat dit mogelijk is.

Routekaart naar MVO in de Zorg door Yvonne Knegt, Gezondheidsinstituut NIGZ i.s.m. MVO Nederland, Milieu Platform Zorgsector en ZonMW  kunt u downloaden hier.




dinsdag 7 februari 2012

Beheerproces en service bij domotica voor kleinschalig wonen

Beheerproces en service bij domotica voor kleinschalig wonen blijkt vaak lastig in de praktijk. Leveranciers beperken zicht tot de technische oplossingen terwijl de zorg organisatie ontzorgd moet worden in beheer en service. Steeds meer instellingen zoeken naar mogelijkheden van zorg op afstand waarbij de techniek geen beperkingen heeft. Echter merken de adviseurs dat leveranciers niet verder mee denken in het verlenen van zorg terwijl de omgeving die wel moet verlenen. Het gaat verder dan gereedschap in de zorg. Service is niet alleen een uurtje schrijven, maar begrijpen dat een zorginstellingen ook bij jou terecht wil indien de voordeur niet open gaat, want de zorgverlener weten ook niet wie wat doet indien een deur via een DECT toestel open wordt gedaan. Is dat de leverancier van de DECT of van de deur? Het wordt allemaal complexer. Zo ook met zorg op afstand waarbij je qua beheer ook tegen een goede vraagstelling aan komt lopen, want als je 2000 zorg units actief hebt in den landen zul je goed moeten kijken naar je service organisatie. Ga je die zelf opbouwen of kun je die uitbesteden aan de partij die deze biedt...

Éen ding is wel te merken dat "beheer en service voor kleinschalig wonen en zorg op afstand een ondergeschoven kindje is geworden en dat veel leveranciers hier moeite mee hebben"...

Zorg en ICT 2012 (10 jaar)


Wat is Zorg & ICT 2012?
Zorg & ICT is het jaarlijks ijkpunt voor ICT en innovatie binnen de zorg. Het is de vakbeurs waar u op de hoogte raakt van de laatste ontwikkelingen voor uw specifieke beleidsterrein of vakgebied. Op deze site kunt u gratis een toegangsbadge aanvragen en meer lezen over de verschillende activiteiten.


Voor wie is deze beurs interessant?
Instellingen/organisaties
Ziekenhuizen
Verpleeg- en verzorgingshuizen
Psychiatrie
Gehandicaptenzorg
Huisartsen
Apotheken
Fysiotherapie/revalidatie
Thuiszorg, welzijn en ouderenzorg
Overheid
Zorgverzekeraars
Private klinieken, medische centra

DMU 
Algemeen management/directie
Financieel/administratief management
Facilitair managers
ICT-managers
ICT-professionals
Medische staf
Verpleging en verzorging

http://www.zorg-en-ict.nl


vrijdag 13 januari 2012

Zorg met tablet en smartphone


BYOD (Bring Your Own Device) & Apps. De opmars van de tablet en smartphone in de Zorg is een Feit.

De opmars van de tablet en smartphone als belangrijke communicatiemiddel binnen het bedrijfsnetwerk van de zorg is een feit. IT afdelingen hollen om de trend bij te houden maar de dagelijkse realiteit is dat de nieuwe devices ongekend populair zijn. De consument die het gebruiksgemak en de mogelijkheden van de ontelbare apps niet meer wil missen, is verkocht. Hij of zij wil de device ook gebruiken voor zakelijke activiteiten en doet dat ook steeds vaker. Natuurlijk zijn er nog de nodige veiligheidsrisico’s, maar deze worden in razendsnel tempo nu aangepakt. Vrijwel alle grote netwerkleveranciers bieden intussen oplossingen voor deze uitdagingen. De voordelen zijn groot; de werknemers kunnen bedrijfsmatig het bedieningsgemak inzetten om hun efficiëntie te verhogen,video conferencing zit onder de knop en de goedkope apps kunnen kostbare software licenties overbodig maken. In de VS gebruikt meer dan een kwart van alle doctoren een tablet en in Nederland zijn dat nog veel meer.

BYOA, Bring Your Own App, levert nu al een groot voordeel op in de Zorg. Bijvoorbeeld kortere trainingen d.m.v. video instructies, hogere efficiëntie door het inwinnen en versturen van real time informatie ter plekke d.m.v. gespecialiseerde en door de industrie gemaakte apps.


Bron: Bringing Consumer Technology to Work: CIOs Don't Like It, Everyone Else Does


donderdag 12 januari 2012

Feiten en cijfers bevolking, zorg, personeel


Feiten en cijfers


Bevolkingsontwikkelingo Aantal 65-plussers is op dit moment 2,6 miljoen. In 2015: 3 miljoen; in 2020: 3,4 miljoen en in 2030: 4,2 miljoen. In percentages op de gehele bevolking is dat: 15,3% nu, 17,7% in 2015, 19,7% in 2020 en 23,7% in 2030. (Bron: CBS 1, 2, 3, 4)
o Aantal 80-plussers nu 0,65 miljoen. In 2015: 0,74 miljoen; in 2020: 0,83 miljoen en in 2030:  1,2 miljoen. In percentages op de gehele bevolking is dat: xx% nu, 4,3% in 2015, 4,8% in 2020 en 7% in 2030. (Bron: CBS 1, 2, 3, 4)

Gebruik van voorzieningen
o Zes op de tien 80-plussers gebruikt thuiszorg of zorg met verblijf. (Bron: RIVM)
o De vraag naar verblijf in een verpleeg- of verzorgingstehuis zal tot 2030 groeien met 40%, de vraag naar thuiszorg met 32%. (Bron: SCP)

Uitgaven voor zorg
o Als de uitgavenontwikkeling zoals verwacht doorzet stijgt het zorgvolume tot 2030 met gemiddeld 3,4% per jaar. De uitgaven voor ouderdomsziekten stijgen in deze zelfde periode met 2,5% per jaar.  (Bron: SCP)
o Landelijk gezien is 60% Van de AWBZ gebruikers 75 jaar of ouder. (Bron: Rijksbegroting)
o Op de totale overheidsbegroting wordt in 2015 10,3% van het BBP besteed aan zorg, een percentage dat in 25 jaar tijd volgens de prognoses met 40% zal stijgen. Deze stijging komt vooral door de begrote stijging van de AWBZ en dan met name de verpleeghuiszorg. (Bron: CPB)
o Op dit moment geeft Nederland 3,5 % van het BNP uit aan langdurige zorg, bij ongewijzigd beleid wordt dat 8,1% in 2060. (Bron: Ministerie van VWS)

De vraag naar personeel
o In de periode 2005-2030 zal de personeelsvraag in de ouderenzorg naar verwachting toenemen met 1,2% per jaar, van 220.000 fte in 2005 tot 300.000 fte in 2030. (Bron: SCP)
o In 2006 ontvingen ruim 370.000 mensen informele zorg en naar verwachting zullen dat er 380.000 zijn in 2020.  (Bron: SCP)
o Het aantal informele zorgverleners zal tussen 2006 en 2020 toenemen van 1,4 naar 1,6 miljoen. De groep informele zorgverleners tussen de 65-74 jaar groeit het snelste, namelijk van 200.000 in 2006 tot 300.000 in 2020.  (Bron: SCP)
o Een op de zeven ouderen heeft geen enkele relatie met zorgpotentieel in zijn of haar netwerk en het zorgpotentieel van buren en vrienden wordt nog nauwelijks omgezet in hulp. Er is bij ouderen dus meer ruimte voor informele zorg dan er op dit moment feitelijk wordt verleend. (Bron: SCP)
o Zelf actief blijven en bijvoorbeeld vrijwilligerswerk doen of deelnemen aan (laagdrempelige) activiteiten vermindert eenzaamheid en de kans op sociaal isolement. (Gierveld, 2009)




Publicatiedatum: 16 april 2011

woensdag 11 januari 2012

Is communicatie een zorg in de Zorgsector?


Als u de berichten in de pers over problemen in de zorgsector in de achterliggende periode nog eens naleest heeft het er veel van weg: kibbelende chirurgen in Oss, onduidelijke beleidsplannen in Nijmegen, belangenstrijd in de IJsselmeerpolders. Er blijkt een waslijst van zorginstellingen te zijn waar er in de communicatie veel verbeterd worden kan.

We hebben het dan alleen over de fysieke communicatie tussen de mensen die als bestuurders en medewerkers hun rollen vervullen binnen het bedrijfsproces dat schuil gaat achter de termen ‘Zorg’ en ‘Zorgsector’. Die communicatie is maar een beperkt deel van de totale communicatie die er in een zorginstelling speelt.

Kritische succesfactor: Foutloze, tijdige, afgestemde en volledige communicatie
Communicatie is in het complexe bedrijfsproces Zorg dat waar alles om draait. Goede, dat wil zeggen foutloze, tijdige, afgestemde en volledige communicatie versnelt diagnose en behandeling, beperkt en voorkomt diagnose- en behandelingsfouten, verhoogt de output van de medewerkers en verbetert de informatievoorziening aan patiënten.

Goede communicatie is wellicht de zwaarste kritische succesfactor in het realiseren van optimale zorg, acceptabele kosten en maximale patiënt tevredenheid. Een zeer groot deel van die communicatie speelt zich niet af tussen mensen maar tussen apparaten. In die communicatie tussen apparaten liggen dus veel mogelijkheden tot kwaliteitsverbetering en kostenbeperking.

Een kleine terugblik
De afgelopen jaren worden gekenmerkt door een schaalvergroting in de zorg door fusies en een razendsnelle ontwikkeling van de informatie- en communicatietechnologie (ICT). Het hand in hand doen gaan van deze twee tendensen kan zowel een kostenbesparing als een grote winst aan functionaliteit opleveren. Dit artikel geeft u enig zicht op de technologische ontwikkelingen en een handreiking om te komen tot een eigen visie waarlangs toekomstige investeringen zodanig kunnen worden gedaan dat kostenbesparingen en functionaliteitwinsten daadwerkelijk worden gerealiseerd.

In de zorgsector had een instelling vrijwel altijd zijn eigen ICT systemen. Wanneer er gefuseerd werd bleven de ICT voorzieningen vaak decentraal. Daar waren verschillende redenen voor:
·        Systemen waren technologisch zodanig verschillend dat een integratie alleen tegen onaanvaardbaar hoge kosten gerealiseerd worden kon.
·        Systemen waren nog niet afgeschreven. Vervanging ten behoeve van integratie zou leiden tot een bestuurlijk niet te verdedigen kapitaalvernietiging.
·        Datacommunicatienetwerken waren niet voldoende betrouwbaar om afhankelijkheid daarvan te accepteren en waren deels gebaseerd op niet compatibele communicatie- technologie en protocollen.
·        Het ontbrak aan de benodigde kennis om de mogelijkheden van recente technologische ontwikkelingen te vertalen in oplossingen voor de technische knelpunten.

De snelle ontwikkelingen in de communicatietechnologie hebben er inmiddels toe geleid dat  maximale integratie en centralisatie technologisch en economisch haalbaar is. Dit biedt interessante mogelijkheden tot functionaliteitverbetering en kostenbesparing.

De communicatiesystemen in de zorg
De communicatiesystemen van een zorginstelling zijn er velen: datacommunicatie, telefonie, beeld (TV), zorgalarmering, domotica, dwaaldetectie, beveiliging, toegangscontrole, sociale alarmering enzovoorts. De verschillende systemen hebben allemaal hun eigen bekabeling en zijn vaak betrokken van verschillende leveranciers. Leveranciers hanteren van origine ieder hun eigen standaarden.

Integratie gaat vaak niet verder dan dat een oproep van een kastje van leverancier A zichtbaar wordt op een pieper van leverancier B. Wanneer twee instellingen gaan fuseren ontdekken de fusiepartners dat ze in het verleden verschillende keuzes hebben gemaakt waardoor integratie van de aanwezige communicatiesystemen slechts beperkt mogelijk is en dat dan tegen veelal hoge kosten.

In het volledige artikel...
Door middel van link ontvangt u het volledige artikel 'Communicatie een zorg in de Zorg?' Hier komen tevens de volgende onderwerpen aan de orde:

·               Waarom is integratie zo belangrijk?
·               Het ontwikkelen van een visie en communicatie concept
·               Onderdelen binnen het concept
·               Conclusie



Bron WCS Teleadvies

ICT oplossingen en trends voor zorgsector.


Welke ICT oplossingen bieden de meeste kans om meer inkomsten te genereren, kwaliteit van zorg te bewaken, kosten te besparen of cliënten nog beter van dienst te zijn? In dit artikel komen de belangrijkste ICT trends voor de zorgsector aan de orde. Trends waarmee zorginstellingen in meer of mindere mate hun voordeel kunnen doen.

Innovatieve ICT oplossingen in de zorg toetsen op wederzijds voordeel binnen zorgketen

Een aantal trends bent u ongetwijfeld al eens eerder tegengekomen. Dat is niet verwonderlijk want het gaat in alle gevallen om innovatieve toepassingen, waarbij eerder sprake is van een evolutionair dan een revolutionair groeiscenario. Dit in tegenstelling tot wat veel goeroes, onderzoeksbureaus en ICT leveranciers ons vaak willen doen geloven. Voor enkele ICT trends lijkt het omslagpunt nabij en staat een grootschalige doorbraak voor de deur, terwijl andere trends beginnen aan een tweede of zelfs derde jeugd. Maar eerst kijken we terug in de tijd, want al deze ICT trends zijn een logische volgende stap in een technologische evolutie die zijn oorsprong vind in de jaren zestig van de vorige eeuw.

Lees het volledig artikel op Kansrijke ICT trends voor de zorg en ook het artikel Domotica producten Zorg succesvol met goede organisatie



dinsdag 10 januari 2012

MobiCall, een nieuwe berichten- en alarmserver


Met MobiCall, een nieuwe berichten- en alarmserver, kunt u uw telecommunicatie en IT volgens de laatste normeringen waarborgen. Geïntegreerd met mobiliteitsoplossingen zoals IP-DECT biedt Mobicall organisaties belangrijke additionele functionaliteit en zekerheid inzake bedrijfskritische communicatie systemen.
Mobicall is ontworpen voor aansluiting op een breed scala van externe toepassingen zoals semafoonsystemen, verpleegoproepsystemen, medische alarmering, brand-alarm en publieke alarmsystemen, gebouwbeheer en workflow systemen. Met de verdere integratie van communicatietoepassingen in bedrijfsprocessen, stijgt het aantal bedrijfskritische applicaties aanzienlijk. In veel sectoren stijgt het aantal gebruikte IT-systemen jaar op jaar, waarbij veelal elke extra applicatie zijn eigen set van gegevens, rapporten, meldingen en alarmberichten toevoegt. "De eisen die vandaag de dag gesteld worden met betrekking tot tijdige reactie op kritieke gebeurtenissen vereisen real-time terugkoppeling, hoge kwaliteit van spraakoproepen en prioritisering van informatie", legt Georges Brigati van Mobicall uit.
Vooral voor alarmmeldingen is de uitdaging hoe je al deze informatie in het juiste formaat op het juiste moment aan de juiste personen kunt aanbieden. De geïntegreerde oplossingen van bijvoorbeeld IP Dect met MobiCall bieden uitkomst  door het ondersteunen van alarmmeldingen, noodoproepen, lokalisering, mobilisatie en evacuatie, waarbij de veiligheid van medewerkers, gasten of patiënten sterk verhoogd wordt.

Klik hier voor meer informatie.


Domotica en de itramurale zorg; "De kostenefficiëntie van domotica technologie voor verpleeg- en verzorgingshuizen


Welke domotica systemen zijn van toegevoegde waarde voor cliënten en zorginstellingen binnen de intramurale zorg (verpleging & verzorging) en kunnen deze domotica systemen kostenefficiëntie teweegbrengen?

Om de probleemstelling te kunnen beantwoorden zal deze worden opgesplitst in deelvragen. De deelvragen zijn gestructureerd opgesteld en zullen op een logische volgorde in het rapport behandeld worden. De uitkomsten van de deelvragen zullen resulteren in een gefundeerd antwoord op de gestelde probleemstelling.


Deelvragen:
• Wat is de definitie van domotica?
• Welke domotica systemen zijn er?
• Welke zorg is er in de sector V&V en welke wensen en eisen hebben de bewoners?
• Wat is het zorgproces bij het zorgzwaartepakket V&V niveau vijf?
• Welke domotica voorzieningen kunnen cliënten van zorginstellingen met zorgzwaartepakketten sector V&V
gebruiken en welke systemen leveren toegevoegde waarde voor de cliënten?
• Welke domotica voorzieningen zijn van toegevoegde waarde voor de zorgprocessen van V&V niveau vijf en wat is
de toegevoegde waarde?
• Hoe staat de toegevoegde waarde van de systemen in verhouding tot de investering?

Een uitvoerige afstudeerscriptie Gezondheidszorg technologie kunt u vinden hier


MVO in de zorg is urgent en kan de sector nieuw elan geven


Zorgorganisaties moeten met spoed hun achterstand op het gebied van maatschappelijk verantwoord ondernemen inlopen. Dat is de mening van meer dan twintig directeuren en voorzitters van organisaties en toeleveranciers in de zorgsector.


Kosten en imago
Een integrale aanpak die is gericht op een duurzame en toekomstbestendige zorg is hard nodig om de sector van nieuw elan te voorzien, zeggen de directeuren. Het concept van maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) biedt volop handvatten om een samenhangend beleid te ontwikkelen dat oplossingen biedt op het gebied van kostenreductie, innovatie en het imago op de arbeidsmarkt.


Nu op de agenda
De twintig partijen tekenden een manifest waarin zij de urgentie voor MVO in de zorg benadrukken. Ze roepen andere organisaties op zich aan te sluiten bij een nieuw in te stellen platform. De ondertekenaars van het manifest bepleiten een integrale aanpak van de vraagstukken met een focus op de langere termijn en met nieuwe sturingsgrootheden. Het is nu tijd om samenwerking te zoeken, zowel binnen de zorgketen als met de gebruikers, zo vinden zij. Zij willen MVO bij bestuurders van de Nederlandse zorgorganisaties hoog op de agenda plaatsen, hen stimuleren leiderschap te tonen en tot een breed gedragen actieprogramma komen.


Manifest en platform
Het MVO manifest voor de zorg wordt vanaf januari verder uitgewerkt door een in te stellen MVO platform in de zorg. MVO Nederland, gezondheidsinstituut NIGZ en het Milieuplatform Zorgsector faciliteren de groep organisaties die hieraan deelneemt.
Voor de volledige tekst van het manifest, voor meer informatie en voor zorgorganisaties die zich willen aansluiten bij dit initiatief:



Ouderen positief over domotica


Ouderen zijn over het algemeen positiever over domotica dan zorgprofessionals. De technologische toepassingen worden ook niet gezien als een inbreuk op de privacy. Dat zijn de belangrijkste conclusies uit een onderzoek dat zorgorganisatie Thebe heeft uitgevoerd naar de inzet van domotica in het nieuwe woonzorgcentrum De Geerhof in Chaam. Het onderzoek is uitgevoerd onder cliënten, hun familieleden en zorgprofessionals.


Laura Kallenberg, programmamanager Zorginnovatie en Technologie noemt het opvallend dat alle ondervraagden open staan voor nieuwe toepassingen. Hoewel ook de medewerkers over het algemeen positief zijn is er bij hen hier en daar onduidelijkheid over domotica. 'Daar gaan we iets aan doen, onder meer door de werking van sommige toepassingen nog beter uit te leggen', zegt Kallenberg. Cliënten en familieleden worden geïnformeerd door de toepassing van domotica in overleg met de familie vast te leggen in het zorgleefplan.

Bron: KCWZ




Zorgriem in de praktijk

Nieuwe ontwikkeling is de Zorgriem. Deze biedt een eenvoudige en oplossing om extra service te bieden voor verzorgingshuizen. De Zorgriem is een klein apparaatje die een persoon bij zich heeft. Het is voorzien van een GPS zender die getraceerd en gelokaliseerd kan worden. Met uw gebruikersnaam en wachtwoord kunt u met uw eigen computer, notebook, telefoon en/of alarmcentrale wanneer u wilt de persoon terugvinden. Het wordt veel gebruikt door mantelzorgers en zorgverleners in situaties met dwaalcliënten zoals Alzheimer en overige vormen van dementie. Daarnaast kunt u denken aan kinderen, senioren en overige beveiligingssituaties. U weet direct waar de persoon zich bevind zodat de doorlooptijd van hulpopvolging zoveel mogelijk wordt bekort in het geval van een calamiteit. De zorgriem is zeer eenvoudig in gebruik en wordt geleverd als een kant-en-klaar pakket met een korte duidelijke gebruiksaanwijzing. U hoeft het enkel aan te zetten en het is direct klaar voor gebruik.
Foto zorgriem
video

Innovatieve koppelingen op alle bestaande systemen.


De Van Neynselgroep is een zorgorganisatie die zich richt op het wonen, de zorg en het welzijn van ouderen in 's-Hertogenbosch en directe omgeving. Een nieuw telefonie-en alarmeringsplatform op het hoofdkantoor en zes decentrale locaties. Vanuit de wens om de bereikbaarheid van de medewerkers en de kwaliteit van de interne en externe communicatie te verbeteren, heeft de Van Neynselgroep gekozen voor de nieuwste oplossing die in de markt te krijgen is.

Kosteneffectiviteit videocommunicatie nog niet bewezen


Er kan nog niet geconcludeerd worden dat invoering van videocommunicatie of beeldbellen in de zorg thuis kosteneffectief is. Het tegendeel kan echter ook niet worden bewezen. Dit is de conclusie van een literatuurstudie dat Nivel in opdracht van Actiz uitvoerde. Het onderzoek vond plaats in het kader van het programma Zorg op Afstand Dichterbij dat het ministerie van VWS en het Transitieprogramma Langdurende Zorg financieren.

Te zwak voor conclusies
In de internationale literatuur zijn 9 studies gevonden, voornamelijk uitgevoerd in de VS, die bruikbaar waren voor dit onderzoek. De gevonden onderzoeken blijken wetenschappelijk te slecht uitgevoerd om conclusies te kunnen trekken over de kosten en de baten.

Onder voorwaarden voordeel
Uit andere onderzoeken, waaronder enkele ook uitgevoerd in opdracht van ActiZ in het kader van het programma Zorg op Afstand Dichterbij, blijkt wel dat videocommunicatie onder bepaalde voorwaarden kan bijdragen aan de kwaliteit van leven, kwaliteit van zorg en kwaliteit van arbeid.

Het artikel is geschreven door Patriek Mistiaen, José Peeters en Anneke Francke, Kosten en financiele baten van videocommunicatie in de zorg thuis. Een systematische review. Verschenen in het tijdschrift Verpleegkunde, 26e jaargang, nr. 2. mei 2011, pg. 19-28.


Scoren met de klachtenafhandeling via IVR


Bij Young & Connected, uitgever van Kidsweek, weten ze als geen ander waarom ze de klachtenafhandeling nu via de IVR (Interactive Voice Response) van Voxtron laten lopen. Vroeger werden bezorgklachten door medewerkers individueel behandeld. Dat kostte veel tijd en geld.
Met IVR kunnen de  klanten hun klacht over de levering binnen de minuut afronden. Op elk moment van de dag, want met IVR zijn we altijd bereikbaar. Het telefoonnummer van de klant is gekoppeld aan zijn abonneenummer en een niet-bezorgde krant nasturen gebeurt in een handomdraai.
Kelly Tierlier, supervisor customer service, vertelt dat ze heel bewust voor een IVR systeem heeft gekozen. Ze wilde de meest efficiënte manier om klachten af te handelen met zo weinig menselijke interventie tegen zo laag mogelijke kosten.
Young & Connected  blijkt sindsdien geen negatieve respons meer gekregen te hebben over de afhandeling van de klachten. Ze hebben hun klanten gevraagd wat ze van het systeem vinden en de reacties zijn heel positief: ze vinden dat hun klachten perfect worden opgevolgd.
Kelly Tierlier noemt nog een ander groot voordeel op van de oplossing van dit systeem van Voxtron; het beheer kan je helemaal zelf doen. Je maakt het zo complex of eenvoudig als je zelf wil, en je hoeft daarbij niemand van buiten in te schakelen. Dat is handig én het spaart kosten uit.


Bronvermelding: Voxtron

maandag 9 januari 2012

NEN 2575

Bij de van Neynselgroep zijn onder andere zusteroproepsystemen van CLB, Verkerk, Ascom en Ooperon onderdeel van het platform. Niet alleen alle berichten, alarmeringen en bevestigingen worden via dit platform afgehandeld maar ook alle brandmeldingen, op NEN 2575- het zogenaamde Still Alarm- niveau.

zondag 8 januari 2012

Samenvatting test GPS technologie voor Zorg

Onderzoek inzet GPS-technologie voor mensen met dementie

Vilans heeft een onderzoek in opdracht van de provincie Utrecht uitgevoerd. Het onderzoek had als titel: ''Mogelijkheden van de inzet van GPS-techniek voor mensen met dementie en hun verzorger". Het onderzoek is uitgevoerd in de winter van 2008/2009, het eindrapport was gereed in juli 2009 en is openbaar gemaakt in november 2009, na afrondende besluitvorming bij de provincie Utrecht.
Naar aanleiding van en op basis van dit onderzoek is een uitgebreid artikel verschenen in het tijdschrift Denkbeeld met als titel: ''GPS voor mensen met dementie, mogelijkheden en beperkingen''. Hierbij wordt ook een link gelegd met een eerder in het tijdschrijft denkbeeld verschenen artikel ''Als ik thuis moet blijven word ik gek! Langer zelfstandig wonen met behulp van GPS'' (Denkbeeld, februari 2009, Hugo van Waarden).

GPS is de navigatietechnologie zoals die bijvoorbeeld in auto's wordt gebruikt. Deze technologie kan ingezet worden voor het opsporen van dwalende mensen met dementie in de openbare ruimte. De eerste producten die specifiek hiervoor bedoeld zijn relatief kort op de markt of komen op de markt. In het onderzoek zijn vijf verschillende producten van vier verschillende leveranciers getest. Het onderzoek richtte zich vooral op de bruikbaarheid in de praktijk van deze nieuwe producten, waarbij vooral getest is op het daadwerkelijk kunnen traceren van mensen met dementie in de openbare ruimte.
Dit laatste is een belangrijk verschil met een onderzoek uitgevoerd door het Trimbos-instituut (Kennisinstituut voor de GGZ)  en afgerond per maart 2010. In het Trimbos-onderzoek is één product in het onderzoek gebruikt gedurende een langere periode bij een aantal koppels. Onderzoeksonderwerp was vooral het effect van het gebruik van deze technologie bij de mantelzorgers en de mensen met nog milde dementie zelf.

Test begin 2011 van buitenlands product


Uit het door Vilans uitgevoerde onderzoek naar de producten op de Nederlandse markt bleek dat de bruikbaarheid voor de mensen met dementie zelf en hun mantelzorgers of hun verzorgenden nog niet echt optimaal was. Dit is bevestigd door het latere Trimbos onderzoek. Per eind 2010 was deze situatie niet aanmerkelijk verbeterd.
Daarom is in december 2010 besloten een buitenlands product te testen volgens hetzelfde protocol als het eerdere Vilans test-onderzoek. Dit product kenmerkt zich door toespitsing op het gebruik door mensen met dementie en hun mantelzorgers of verzorgenden.
Deze test is afgerond per medio 2011. Hieronder een link naar een samenvattend rapportage. Het volledige rapport is beschikbaar voor de leden van de Kenniscirkel Domotica voor Wonen en Zorg van Vilans en is beschikbaar gesteld aan Alzheimer Nederland.
Het product is goed door de test gekomen en is door zijn toespitsing op het gebruik voor/door mensen met dementie beter bruikbaar dan de producten die tot nu toe beschikbaar zijn op de Nederlandse markt. Het dient bij voorkeur wel ondersteund te worden door een Nederlands bedrijf. Vilans onderneemt actie voor de marktintroductie door één of meerdere Nederlandse bedrijven.
Tevens vindt er een pilot plaats met dit GPS-product door Woonzorgcentra Haaglanden te Den Haag.

klik hier voor het rapport.



zaterdag 7 januari 2012

Programma's van Eisen in de zorg.

De laatste tijd benaderen mij veel organisaties die op 'de buurtzorgmanier' willen werken. Vaak is het vertrekpunt de ICT. En dat is ook logisch want ik heb immers iets te maken met de ICT van Buurtzorg. 
De meeste organisaties zitten in de klassieke modus. Via een Programma van Eisen (PvE) moeten leveranciers een mooi en passend aanbod doen. Zo hoort dat, zo hebben we dat geleerd.
Veel van die PvE's (of ze nou in een klassiek jasje of in een modern jasje zijn gegoten) leg ik graag aan de kant, ik heb er niks mee. Ik haak bij de inleiding meestal al af. De meeste eisen die er instaan zijn afkomstig van de kleilaag van de organisatie. En als ik dan probeer uit te leggen dat dat niet gaat werken omdat juist die kleilaag een volledig andere rol krijgt in 'het Buurtzorgmodel' dan komt er meestal een eind aan het contact. Soms kom ik wel in gesprek en kan ik uitleggen welke ingredienten allemaal van belang zijn als je je organisatie wilt transformeren van een 'company' in een 'community'. Dan wordt het leuk!






Bron Weblog Ard Leferink